De wereldreis van de Deense piccolo (deel 3)

Dallas, Verenigde Staten. 1966.

Lamar Hunt zit voor zijn tv in zijn Texaanse villa. Hij ziet voor het eerst een voetbalwedstrijd en het is gelijk een van de meest legendarische in jaren: de WK-finale Engeland – West-Duitsland. Hunt is schatrijk door zijn aandeel in het familiebedrijf Hunt Oil, maar hij houdt zich voornamelijk bezig met sport. Hij richtte de American Football League en de Super Bowl op en was later de eigenaar van de Kansas City Chiefs in die competitie. Hij was betrokken bij het ontstaan van de NBA en de Chicago Bulls en was als ondernemer betrokken bij professioneel ijshockey en tennis.

Maar nu, kijkend naar de WK-finale, is hij ervan overtuigd dat voetbal ook in Amerika groot kan worden. Hij begrijpt het spel maar ten dele, maar voelt de opwinding in het stadion bij de warrige scrimmages. Hij kan zijn ogen niet van het scherm afhouden. Elk moment kan er iets gebeuren.

Vanaf dat moment gaat het snel. Hunt is niet de enige in de VS die de wedstrijd heeft gezien. Zes maanden later zijn er twee professionele voetbalcompetities in oprichting. De North American Soccer League (NASL), geïnitieerd door Hunt, wordt erkend door de FIFA, maar de National Professional Soccer League (NPSL) heeft iets wat minstens zo waardevol is: een tv-contract met CBS. Het is onzeker of Amerika überhaupt klaar is voor een voetbalcompetitie, maar vaststaat dat er geen ruimte is voor twee competities. De competitie die als eerste start, pakt een belangrijke voorsprong.

Hunt en de zijnen zijn bedreven in het regelen van sponsors en franchisenemers, wat clubs in Amerikaanse competities in feite zijn, maar hebben nog één praktische horde te nemen: waar kunnen zij zo snel spelers vandaan halen? In de VS wordt de sport nauwelijks beoefend, dus spelers zijn niet voorhanden. Er wordt een meesterzet bedacht, waardoor de concurrentie het nakijken heeft: Hunt haalt hele teams uit Europa om een competitie in de zomer te spelen. In Nederland krijgen achtereenvolgens Ajax en Feyenoord een uitnodiging. Als zij beide geen interesse hebben, komen de Amerikanen uit bij de nummer 3 van de Eredivisie van dat jaar: ADO Den Haag.

Golden Gate Gales

Onder leiding van coach Happel brengen onder meer Aad Mansveld, Henk Houwaart en Dick Advocaat de zomer door aan de westkust van de VS. Als de San Francisco Golden Gate Gales nemen zij het op tegen het Italiaanse Cagliari (Chicago Mustangs), het Braziliaanse Bangu (Houston Stars), het Schotse Dundee United (Dallas Tornado), het Engelse Sunderland (Vancouver Royal Canadians) en het eveneens Engelse Wolverhampton Wanderers (Los Angeles Wolves). In de Eastern Division spelen vijf Britse clubs en het Uruguyaanse Cerro (New York Skyliners) om een plek in de finale op 14 juli.  

De Golden Gate Gales lopen de finale net mis. De Washington Whips (Aberdeen) verliezen in eigen huis van de Los Angeles Wolves. De spectaculaire wedstrijd eindigde in 6-5 na verlenging. Hierop vertrokken alle spelers weer terug naar eigen land en de organisatie moest weer van nul beginnen. De toeschouwersaantallen vielen tegen, mede doordat er twee concurrerende competities tegelijk werden gespeeld. De beide organisaties weten dat het noodzakelijk is, willen ze het voetbal tot een succes maken, om te fuseren. Er wordt wat geschoven met franchises en in 1968 gaan er 16 teams, verdeeld over vier divisions, van start in de North American Soccer League (NASL).

Bob Kap en Lamar Hunt

Lamar Hunt is eigenaar van de Dallas Tornado. Net als de andere clubs moet er ook in Dallas een team vanaf de grond opgebouwd worden. Hunt ontvangt een brief van een zekere Božidar Nikolaiovich Kapušto, een Joegoslaaf die zich in Amerika kortweg Bob Kap noemt. Hij werkte vanuit Toronto voor Sports Illustrated toen hij hoorde van het plan van Lamar Hunt. Hij benadert Hunt en schrijft hem dat hij vroeger bij Manchester United had gespeeld en nog met Ferenc Puskas had gewerkt. Hunt is geïntrigeerd door de brief van Kap en nodigt de Joegoslaaf uit voor een gesprek.

Hunt ontvangt Kap in Dallas en is onder de indruk. Kap spreekt gebrekkig Engels, is klein van stuk, maar zijn charisma is onmiskenbaar en hij is overtuigd van zijn ideeën. De mannen herkennen zich in elkaar. Beiden durven buiten de gebaande paden te denken en zetten hun ideeën liever vandaag dan morgen om in daden. Kap bezit een unieke combinatie van visie en naïviteit en combineert deze met een grenzeloze ambitie. In Lamar Hunt heeft hij een geestverwant gevonden die zijn plan kan financieren. Kap weet Hunt ervan te overtuigen een andere koers te varen dan de andere franchisenemers, die ervoor kiezen gevestigde of uitgerangeerde spelers uit Europa en Zuid-Amerika voor hun club te contracteren. Hij heeft het plan om jonge, ambitieuze, maar onbekende Europese spelers te verzamelen. Ze moeten kunnen voetballen natuurlijk, maar belangrijker is dat ze zich ten volle inzetten tijdens het vervolg dat Kap voor ogen heeft: een maandenlange wereldreis waardoor de Tornado een ingespeelde voetbalmachine wordt en die tegelijkertijd als wereldwijde pr-campagne dient.

Een dergelijk plan heeft de voetbalwereld nadien nooit meer gezien. In zes maanden tijd zullen er 80 wedstrijden in 45 landen op vier continenten worden gespeeld. De spelers kunnen simpelweg met advertenties in kranten geworven worden. Hun eventuele gebrek aan kwaliteit wordt ruimschoots gecompenseerd door de wereldreis die geharde profs van de jongens zal maken. Hunt geeft Kap een kans en stuurt hem naar Europa. Eenmaal op het oude continent aangekomen vat Kap zijn visie nog eens samen in een brief aan Hunt:

Om alles te regelen stuurt Hunt een van zijn assistenten, Paul Waters, op wereldreis. In twee maanden maakt hij de reis die de Tornado in zes maanden zal maken. Via de FIFA, Amerikaanse ambassades en andere contacten weet hij 80 wedstrijden in 45 landen tegen sterke tegenstanders te plannen. De kosten werden deels gecompenseerd doordat sommige clubs wel willen betalen om tegen dit Amerikaanse fenomeen te voetballen. Soms werd er een reiskostenvergoeding uitgesleept, waarop de reis zo werd uitgestippeld dat er juist dan een lange vliegreis gemaakt werd.

De Amerikaanse ambities zijn niet bescheiden en Hunt twijfelt er niet aan dat de Amerikaanse competitie toonaangevend in de wereld wordt. De spelers moeten zich op de reis gedragen als ambassadeurs van Texas, hoewel de meeste spelers nooit voet hebben gezet op Amerikaanse bodem. Hij laat extravagante cowboypakken ontwerpen die de spelers kunnen dragen bij officiële gelegenheden, waarvan er niet weinig op het programma staan. In veel landen worden de voetballers ontvangen op diners met ambassadeurs, voetballers en filmsterren. Om dit alles in goede banen te leiden, stuurt Hunt een pr-man mee op reis, Gene Wilson. Deze zal ook verslagen schrijven voor de kranten in eigen land, zodat de tour ook daar de nodige publiciteit oplevert. De reis kan beginnen. Kap schrijft weer een brief aan Hunt:

“ From now on, we are going to live in airplanes. We will come down to earth only to play soccer.”

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.